यति पञ्चकम् (कौपीन पञ्चकम्)
उत्पत्ति और कथा
Ascribed to Adi Shankaracharya · Adi Shankaracharya · Classical
The Yati Panchakam (Kaupina Panchakam) is traditionally ascribed to Adi Shankaracharya. Adi Shankaracharya’s five verses on the bliss of the renunciate — "ever delighting in the words of Vedanta, content with whatever alms come, wandering free of sorrow… truly blessed are they who wear but a loincloth (kaupina)."
✦ शास्त्रों में वर्णित
It is said that to recite the Yati Panchakam (Kaupina Panchakam) with a sincere and devoted heart is to draw near to the grace of the divine, which never forsakes those who lovingly call upon it.
मंत्र
किसी भी पंक्ति या ▶ बटन पर टैप कर सुनें
वेदान्तवाक्येषु सदा रमन्तो भिक्षान्नमात्रेण च तुष्टिमन्तः । विशोकवन्तः करणैकवन्तः कौपीनवन्तः खलु भाग्यवन्तः ॥ १॥ मूलं तरोः केवलमाश्रयन्तः पाणिद्वयं भोक्तुममत्रयन्तः । कन्थामिव श्रीमपि कुत्सयन्तः कौपीनवन्तः खलु भाग्यवन्तः ॥ २॥ देहादिभावं परिमार्जयन्त आत्मानमात्मन्यवलोकयन्तः । नान्तं न मध्यं न बहिः स्मरन्तः कौपीनवन्तः खलु भाग्यवन्तः ॥ ३॥ स्वानन्दभावे परितुष्टिमन्तः संशान्तसर्वेन्द्रियदृष्टिमन्तः । अहर्निशं ब्रह्मणि ये रमन्तः कौपीनवन्तः खलु भाग्यवन्तः ॥ ४॥ पञ्चाक्षरं पावनमुच्चरन्तः पतिं पशूनां हृदि भावयन्तः । भिक्षाशना दिक्षु परिभ्रमन्तः कौपीनवन्तः खलु भाग्यवन्तः ॥ ५॥ इति श्रीमत्परमहंसपरिव्राजकाचार्यस्य श्रीगोविन्दभगवत्पूज्यपादशिष्यस्य श्रीमच्छङ्करभगवतः कृतौ यतिपञ्चक सम्पूर्णम् ॥
vedāntavākyeṣu sadā ramanto bhikṣānnamātreṇa ca tuṣṭimantaḥ | viśokavantaḥ karaṇaikavantaḥ kaupīnavantaḥ khalu bhāgyavantaḥ || 1|| mūlaṃ taroḥ kevalamāśrayantaḥ pāṇidvayaṃ bhoktumamatrayantaḥ | kanthāmiva śrīmapi kutsayantaḥ kaupīnavantaḥ khalu bhāgyavantaḥ || 2|| dehādibhāvaṃ parimārjayanta ātmānamātmanyavalokayantaḥ | nāntaṃ na madhyaṃ na bahiḥ smarantaḥ kaupīnavantaḥ khalu bhāgyavantaḥ || 3|| svānandabhāve parituṣṭimantaḥ saṃśāntasarvendriyadṛṣṭimantaḥ | aharniśaṃ brahmaṇi ye ramantaḥ kaupīnavantaḥ khalu bhāgyavantaḥ || 4|| pañcākṣaraṃ pāvanamuccarantaḥ patiṃ paśūnāṃ hṛdi bhāvayantaḥ | bhikṣāśanā dikṣu paribhramantaḥ kaupīnavantaḥ khalu bhāgyavantaḥ || 5|| iti śrīmatparamahaṃsaparivrājakācāryasya śrīgovindabhagavatpūjyapādaśiṣyasya śrīmacchaṅkarabhagavataḥ kṛtau yatipañcaka sampūrṇam ||
अर्थ:आदि शंकराचार्य के संन्यासी के आनंद पर पाँच श्लोक — "वेदांत-वाक्यों में सदा रमते, भिक्षा में जो मिले उसी से तृप्त, शोकरहित विचरते… धन्य हैं वे जो केवल कौपीन धारण करते हैं।"
यति पञ्चकम् (कौपीन पञ्चकम्) पाठ के लाभ
Recitation of the Yati Panchakam (Kaupina Panchakam) is held to bring the grace, blessings and protection of the deity.
Cultivates devotion, calms the mind and steadies the heart in the Lord’s remembrance.
Most auspicious on Mondays, and during Maha Shivaratri and Shravan.
A treasured Sanskrit hymn, suitable for daily recitation with faith.
यति पञ्चकम् (कौपीन पञ्चकम्) जप विधि
Bathe and sit facing east or north before an image of the deity. Light a lamp and recite the Yati Panchakam (Kaupina Panchakam) slowly and with devotion. It may be chanted daily, or especially on Mondays and during Maha Shivaratri and Shravan.
अक्सर पूछे जाने वाले प्रश्न
ये भी पढ़ें
ॐ
Explore more sacred mantras with complete meaning and chanting guides