मीनाक्षी स्तोत्रम्
उत्पत्ति और कथा
Traditional · Traditional · Classical
The Meenakshi Stotram is a cherished traditional hymn. A hymn to Goddess Meenakshi — the fish-eyed Devi of Madurai, consort of Sundareshwara — adoring Her golden, lotus-eyed beauty and the grace of the great Mother of the south.
✦ शास्त्रों में वर्णित
It is said that to recite the Meenakshi Stotram with a sincere and devoted heart is to draw near to the grace of the Lord, who never forsakes those who lovingly call upon Him.
मंत्र
किसी भी पंक्ति या ▶ बटन पर टैप कर सुनें
गौरीं काञ्चनपद्मिनीतटगृहां श्रीसुन्दरेशप्रियां नीपारण्यसुवर्णकन्दुकपरिक्रीडाविलोलामिमाम् । श्रीमत्पाण्ड्यकुलाचलाग्रविलसद्रत्नप्रदीपायितां मीनाक्षीं मधुरेश्वरीं शुकधरां श्रीपाण्ड्यबालां भजे ॥ १॥ गौरीं वेदकदम्बकाननशुकीं शास्त्राटवीकेकिनीं वेदान्ताखिलधर्महेमनलिनीहंसीं शिवां शाम्भवीम् । ओङ्कारम्बुजनीलमत्तमधुपां मन्त्राम्रशाखाम्बिकां मीनाक्षीं मधुरेश्वरीं शुकधरां श्रीपाण्ड्यबालां भजे ॥ २॥ गौरीं नूपुरशोभिताङ्घ्रिकमलां तूणोल्लसज्जङ्घिकां रत्नादर्शसमानजानुयुगलां रम्भानिभोरूद्वयाम् । काञ्चीबद्धमनोज्ञपीनजघनामावर्तनाभीहृदां मीनाक्षीं मधुरेश्वरीं शुकधरां श्रीपाण्ड्यबालां भजे ॥ ३॥ गौरीं व्योमसमानमध्यमयुतामुत्तुङ्गवक्षोरुहां वीणामञ्जुलशारीकान्वितकरां शङ्खाभकण्ठोज्ज्वलाम् । राकाचन्द्रसमानचारुवदनां रोलम्वनीलालकां मीनाक्षीं मधुरेश्वरीं शुकधरां श्रीपाण्ड्यबालां भजे ॥ ४॥ गौरीं मञ्जुलमीननेत्रयुगलां कोदण्डसुभ्रूलतां बिम्बोष्ठीं स्मितकुन्ददन्तरुचिरां चाम्पेयनासोज्ज्वलाम् । अर्धेन्दुप्रतिबिम्बफालरुचिरामादर्शगण्डस्थलां मीनाक्षीं मधुरेश्वरीं शुकधरां श्रीपाण्ड्यबालां भजे ॥ ५॥ गौरीं कुङ्कुमपङ्कलेपितलसद्वक्षोजकुम्भोज्ज्वलां कस्तूरीतिलकालकां मलयजां गन्धोलसत्कन्धराम् । लाक्षाकर्दमशोभिपादयुगलां सिन्दूरसीमन्तिनीं मीनाक्षीं मधुरेश्वरीं शुकधरां श्रीपाण्ड्यबालां भजे ॥ ६॥ गौरीं चम्पकमल्लिकासुकुसुमैः पुन्नागसौगन्धिका- द्रोणेन्दीवरकुन्दजातिवकुलैराबद्धचूलीयुताम् । मन्दारारुणपद्मकेतकदलश्रेणीलसद्वेणिकां मीनाक्षीं मधुरेश्वरीं शुकधरां श्रीपाण्ड्यबालां भजे ॥ ७॥ ॥ इति श्रीमीनाक्षीस्तोत्रं सम्पूर्णम् ॥
gaurīṃ kāñcanapadminītaṭagṛhāṃ śrīsundareśapriyāṃ nīpāraṇyasuvarṇakandukaparikrīḍāvilolāmimām | śrīmatpāṇḍyakulācalāgravilasadratnapradīpāyitāṃ mīnākṣīṃ madhureśvarīṃ śukadharāṃ śrīpāṇḍyabālāṃ bhaje || 1|| gaurīṃ vedakadambakānanaśukīṃ śāstrāṭavīkekinīṃ vedāntākhiladharmahemanalinīhaṃsīṃ śivāṃ śāmbhavīm | oṅkārambujanīlamattamadhupāṃ mantrāmraśākhāmbikāṃ mīnākṣīṃ madhureśvarīṃ śukadharāṃ śrīpāṇḍyabālāṃ bhaje || 2|| gaurīṃ nūpuraśobhitāṅghrikamalāṃ tūṇollasajjaṅghikāṃ ratnādarśasamānajānuyugalāṃ rambhānibhorūdvayām | kāñcībaddhamanojñapīnajaghanāmāvartanābhīhṛdāṃ mīnākṣīṃ madhureśvarīṃ śukadharāṃ śrīpāṇḍyabālāṃ bhaje || 3|| gaurīṃ vyomasamānamadhyamayutāmuttuṅgavakṣoruhāṃ vīṇāmañjulaśārīkānvitakarāṃ śaṅkhābhakaṇṭhojjvalām | rākācandrasamānacāruvadanāṃ rolamvanīlālakāṃ mīnākṣīṃ madhureśvarīṃ śukadharāṃ śrīpāṇḍyabālāṃ bhaje || 4|| gaurīṃ mañjulamīnanetrayugalāṃ kodaṇḍasubhrūlatāṃ bimboṣṭhīṃ smitakundadantarucirāṃ cāmpeyanāsojjvalām | ardhendupratibimbaphālarucirāmādarśagaṇḍasthalāṃ mīnākṣīṃ madhureśvarīṃ śukadharāṃ śrīpāṇḍyabālāṃ bhaje || 5|| gaurīṃ kuṅkumapaṅkalepitalasadvakṣojakumbhojjvalāṃ kastūrītilakālakāṃ malayajāṃ gandholasatkandharām | lākṣākardamaśobhipādayugalāṃ sindūrasīmantinīṃ mīnākṣīṃ madhureśvarīṃ śukadharāṃ śrīpāṇḍyabālāṃ bhaje || 6|| gaurīṃ campakamallikāsukusumaiḥ punnāgasaugandhikā- droṇendīvarakundajātivakulairābaddhacūlīyutām | mandārāruṇapadmaketakadalaśreṇīlasadveṇikāṃ mīnākṣīṃ madhureśvarīṃ śukadharāṃ śrīpāṇḍyabālāṃ bhaje || 7|| || iti śrīmīnākṣīstotraṃ sampūrṇam ||
अर्थ:देवी मीनाक्षी — मदुरै की मीन-नयना देवी, सुन्दरेश्वर की प्रिया — की स्तुति, जो उनके स्वर्णिम, कमल-नयन सौंदर्य व दक्षिण की महान माता की कृपा को वंदन करती है।
मीनाक्षी स्तोत्रम् पाठ के लाभ
Recitation of the Meenakshi Stotram is held to bring the grace, blessings and protection of the Lord.
Cultivates devotion, calms the mind and steadies the heart in the Lord’s remembrance.
Most auspicious on Fridays, and during Navaratri and Fridays.
A short, melodious hymn that anyone can learn and recite daily with faith.
मीनाक्षी स्तोत्रम् जप विधि
Bathe and sit facing east or north before an image of the deity. Light a lamp and recite the Meenakshi Stotram slowly and with devotion. It may be chanted daily, or especially during Navaratri and Fridays. Conclude with a prayer for grace and protection.
अक्सर पूछे जाने वाले प्रश्न
ये भी पढ़ें
ॐ
Explore more sacred mantras with complete meaning and chanting guides