Vishnu Sahasranamam in Bengali
বাংলা
Read and chant the complete Vishnu Sahasranamam written in the Bengali script (বাংলা). The Roman (IAST) transliteration is given below each verse for pronunciation. For the meaning and benefits, see the full page.
শুক্লাম্বরধরং বিষ্ণুং শশিবর্ণং চতুর্ভুজম্ । প্রসন্নবদনং ধ্যাযেত্ সর্ববিঘ্নোপশান্তযে ॥
Shuklambaradharam vishnum shashivarnam chaturbhujam Prasannavadanam dhyayet sarvavighnopashantaye
যস্য দ্বিরদবক্ত্রাদ্যাঃ পারিষদ্যাঃ পরঃ শতম্ । বিঘ্নং নিঘ্নন্তি সততং বিষ্বক্সেনং তমাশ্রযে ॥
Yasya dviradavaktradyah parishadyah parah shatam Vighnam nighnanti satatam vishvaksenam tamashraye
ব্যাসং বসিষ্ঠনপ্তারং শক্তেঃ পৌত্রমকল্মষম্ । পরাশরাত্মজং বন্দে শুকতাতং তপোনিধিম্ ॥ ব্যাসায বিষ্ণুরূপায ব্যাসরূপায বিষ্ণবে । নমো বৈ ব্রহ্মনিধযে বাসিষ্ঠায নমো নমঃ ॥
Vyasam vasishthanaptaram shakteh pautramakalmasham Parasharatmajam vande shukatatam taponidhim Vyasaya vishnurupaya vyasarupaya vishnave Namo vai brahmanidhaye vasishthaya namo namah
যস্য স্মরণমাত্রেণ জন্মসংসারবন্ধনাত্ । বিমুচ্যতে নমস্তস্মৈ বিষ্ণবে প্রভবিষ্ণবে ॥ ওঁ নমো বিষ্ণবে প্রভবিষ্ণবে ॥
Yasya smaranamatrena janmasamsarabandhanat Vimuchyate namastasmai vishnave prabhavishnave Om namo vishnave prabhavishnave
যুধিষ্ঠির উবাচ — কিমেকং দৈবতং লোকে কিং বাপ্যেকং পরাযণম্ । স্তুবন্তঃ কং কমর্চন্তঃ প্রাপ্নুযুর্মানবাঃ শুভম্ ॥ কো ধর্মঃ সর্বধর্মাণাং ভবতঃ পরমো মতঃ । কিং জপন্মুচ্যতে জন্তুর্জন্মসংসারবন্ধনাত্ ॥
Yudhishthira uvacha — Kimekam daivatam loke kim vapyekam parayanam Stuvantah kam kamarchantah prapnuyurmanavah shubham Ko dharmah sarvadharmanam bhavatah paramo matah Kim japanmuchyate janturjanmasamsarabandhanat
ভীষ্ম উবাচ — জগত্প্রভুং দেবদেবমনন্তং পুরুষোত্তমম্ । স্তুবন্ নামসহস্রেণ পুরুষঃ সততোত্থিতঃ ॥ এষ মে সর্বধর্মাণাং ধর্মোঽধিকতমো মতঃ । যদ্ভক্ত্যা পুণ্ডরীকাক্ষং স্তবৈরর্চেন্নরঃ সদা ॥
Bhishma uvacha — Jagatprabhum devadevamanantam purushottamam Stuvan namasahasrena purushah satatotthitah Esha me sarvadharmanam dharmodhikatamo matah Yadbhaktya pundarikaksham stavairarchennarah sada
ওঁ শান্তাকারং ভুজগশযনং পদ্মনাভং সুরেশং বিশ্বাধারং গগনসদৃশং মেঘবর্ণং শুভাঙ্গম্ । লক্ষ্মীকান্তং কমলনযনং যোগিভির্ধ্যানগম্যং বন্দে বিষ্ণুং ভবভযহরং সর্বলোকৈকনাথম্ ॥
Om shantakaram bhujagashayanam padmanabham suresham Vishvadharam gaganasadrisham meghavarnam shubhangam Lakshmikantam kamalanayanam yogibhirdhyanagamyam Vande vishnum bhavabhayaharam sarvalokaikanatham
॥ অথ বিষ্ণোঃ সহস্রনামস্তোত্রম্ ॥ হরিঃ ওঁ ।
Atha vishnoh sahasranamastotram Harih Om
বিশ্বং বিষ্ণুর্বষট্কারো ভূতভব্যভবত্প্রভুঃ । ভূতকৃদ্ভূতভৃদ্ভাবো ভূতাত্মা ভূতভাবনঃ ॥ ১॥
Vishvam vishnurvashatkaro bhutabhavyabhavatprabhuh Bhutakridbhutabhridbhavo bhutatma bhutabhavanah
পূতাত্মা পরমাত্মা চ মুক্তানাং পরমা গতিঃ । অব্যযঃ পুরুষঃ সাক্ষী ক্ষেত্রজ্ঞোঽক্ষর এব চ ॥ ২॥
Putatma paramatma cha muktanam parama gatih Avyayah purushah sakshi kshetrajnokshara eva cha
যোগো যোগবিদাং নেতা প্রধানপুরুষেশ্বরঃ । নারসিংহবপুঃ শ্রীমান্ কেশবঃ পুরুষোত্তমঃ ॥ ৩॥
Yogo yogavidam neta pradhanapurusheshvarah Narasimhavapuh shriman keshavah purushottamah
সর্বঃ শর্বঃ শিবঃ স্থাণুর্ভূতাদির্নিধিরব্যযঃ । সম্ভবো ভাবনো ভর্তা প্রভবঃ প্রভুরীশ্বরঃ ॥ ৪॥
Sarvah sharvah shivah sthanurbhutadirnidhiravyayah Sambhavo bhavano bharta prabhavah prabhurishvarah
স্বযম্ভূঃ শম্ভুরাদিত্যঃ পুষ্করাক্ষো মহাস্বনঃ । অনাদিনিধনো ধাতা বিধাতা ধাতুরুত্তমঃ ॥ ৫॥
Svayambhuh shambhuradityah pushkaraksho mahasvanah Anadinidhano dhata vidhata dhaturuttamah
অপ্রমেযো হৃষীকেশঃ পদ্মনাভোঽমরপ্রভুঃ । বিশ্বকর্মা মনুস্ত্বষ্টা স্থবিষ্ঠঃ স্থবিরো ধ্রুবঃ ॥ ৬॥
Aprameyo hrishikeshah padmanabhomaraprabhuh Vishvakarma manustvashta sthavishthah sthaviro dhruvah
অগ্রাহ্যঃ শাশ্বতঃ কৃষ্ণো লোহিতাক্ষঃ প্রতর্দনঃ । প্রভূতস্ত্রিককুব্ধাম পবিত্রং মঙ্গলং পরম্ ॥ ৭॥
Agrahyah shashvatah krishno lohitakshah pratardanah Prabhutastrikakubdhama pavitram mangalam param
ঈশানঃ প্রাণদঃ প্রাণো জ্যেষ্ঠঃ শ্রেষ্ঠঃ প্রজাপতিঃ । হিরণ্যগর্ভো ভূগর্ভো মাধবো মধুসূদনঃ ॥ ৮॥
Ishanah pranadah prano jyeshthah shreshthah prajapatih Hiranyagarbho bhugarbho madhavo madhusudanah
ঈশ্বরো বিক্রমী ধন্বী মেধাবী বিক্রমঃ ক্রমঃ । অনুত্তমো দুরাধর্ষঃ কৃতজ্ঞঃ কৃতিরাত্মবান্ ॥ ৯॥
Ishvaro vikrami dhanvi medhavi vikramah kramah Anuttamo duradharshah kritajnah kritiratmavan
সুরেশঃ শরণং শর্ম বিশ্বরেতাঃ প্রজাভবঃ । অহঃ সংবত্সরো ব্যালঃ প্রত্যযঃ সর্বদর্শনঃ ॥ ১০॥
Sureshah sharanam sharma vishvaretah prajabhavah Ahah samvatsaro vyalah pratyayah sarvadarshanah
অজঃ সর্বেশ্বরঃ সিদ্ধঃ সিদ্ধিঃ সর্বাদিরচ্যুতঃ । বৃষাকপিরমেযাত্মা সর্বযোগবিনিঃসৃতঃ ॥ ১১॥
Ajah sarveshvarah siddhah siddhih sarvadirachyutah Vrishakapirameyatma sarvayogavinihsritah
বসুর্বসুমনাঃ সত্যঃ সমাত্মাঽসম্মিতঃ সমঃ । অমোঘঃ পুণ্ডরীকাক্ষো বৃষকর্মা বৃষাকৃতিঃ ॥ ১২॥
Vasurvasumanah satyah samatmasammitah samah Amoghah pundarikaksho vrishakarma vrishakritih
রুদ্রো বহুশিরা বভ্রুর্বিশ্বযোনিঃ শুচিশ্রবাঃ । অমৃতঃ শাশ্বতস্থাণুর্বরারোহো মহাতপাঃ ॥ ১৩॥
Rudro bahushira babhrurvishvayonih shuchishravah Amritah shashvatasthanurvararoho mahatapah
সর্বগঃ সর্ববিদ্ভানুর্বিষ্বক্সেনো জনার্দনঃ । বেদো বেদবিদব্যঙ্গো বেদাঙ্গো বেদবিত্ কবিঃ ॥ ১৪॥
Sarvagah sarvavidbhanurvishvakseno janardanah Vedo vedavidavyango vedango vedavit kavih
লোকাধ্যক্ষঃ সুরাধ্যক্ষো ধর্মাধ্যক্ষঃ কৃতাকৃতঃ । চতুরাত্মা চতুর্ব্যূহশ্চতুর্দংষ্ট্রশ্চতুর্ভুজঃ ॥ ১৫॥
Lokadhyakshah suradhyaksho dharmadhyakshah kritakritah Chaturatma chaturvyuhashchaturdamshtrashchaturbhujah
ভ্রাজিষ্ণুর্ভোজনং ভোক্তা সহিষ্ণুর্জগদাদিজঃ । অনঘো বিজযো জেতা বিশ্বযোনিঃ পুনর্বসুঃ ॥ ১৬॥
Bhrajishnurbhojanam bhokta sahishnurjagadadijah Anagho vijayo jeta vishvayonih punarvasuh
উপেন্দ্রো বামনঃ প্রাংশুরমোঘঃ শুচিরূর্জিতঃ । অতীন্দ্রঃ সঙ্গ্রহঃ সর্গো ধৃতাত্মা নিযমো যমঃ ॥ ১৭॥
Upendro vamanah pramshuramoghah shuchirurjitah Atindrah sangrahah sargo dhritatma niyamo yamah
বেদ্যো বৈদ্যঃ সদাযোগী বীরহা মাধবো মধুঃ । অতীন্দ্রিযো মহামাযো মহোত্সাহো মহাবলঃ ॥ ১৮॥
Vedyo vaidyah sadayogi viraha madhavo madhuh Atindriyo mahamayo mahotsaho mahabalah
মহাবুদ্ধির্মহাবীর্যো মহাশক্তির্মহাদ্যুতিঃ । অনির্দেশ্যবপুঃ শ্রীমানমেযাত্মা মহাদ্রিধৃক্ ॥ ১৯॥
Mahabuddhirmahaviryo mahashaktirmahadyutih Anirdeshyavapuh shrimanameyatma mahadridhrik
মহেষ্বাসো মহীভর্তা শ্রীনিবাসঃ সতাং গতিঃ । অনিরুদ্ধঃ সুরানন্দো গোবিন্দো গোবিদাং পতিঃ ॥ ২০॥
Maheshvaso mahibharta shrinivasah satam gatih Aniruddhah suranando govindo govidam patih
মরীচির্দমনো হংসঃ সুপর্ণো ভুজগোত্তমঃ । হিরণ্যনাভঃ সুতপাঃ পদ্মনাভঃ প্রজাপতিঃ ॥ ২১॥
Marichirdamano hamsah suparno bhujagottamah Hiranyanabhah sutapah padmanabhah prajapatih
অমৃত্যুঃ সর্বদৃক্ সিংহঃ সন্ধাতা সন্ধিমান্ স্থিরঃ । অজো দুর্মর্ষণঃ শাস্তা বিশ্রুতাত্মা সুরারিহা ॥ ২২॥
Amrityuh sarvadrik simhah sandhata sandhiman sthirah Ajo durmarshanah shasta vishrutatma surariha
গুরুর্গুরুতমো ধাম সত্যঃ সত্যপরাক্রমঃ । নিমিষোঽনিমিষঃ স্রগ্বী বাচস্পতিরুদারধীঃ ॥ ২৩॥
Gururgurutamo dhama satyah satyaparakramah Nimishonimishah sragvi vachaspatirudaradhih
অগ্রণীর্গ্রামণীঃ শ্রীমান্ ন্যাযো নেতা সমীরণঃ । সহস্রমূর্ধা বিশ্বাত্মা সহস্রাক্ষঃ সহস্রপাত্ ॥ ২৪॥
Agranirgramanih shriman nyayo neta samiranah Sahasramurdha vishvatma sahasrakshah sahasrapat
আবর্তনো নিবৃত্তাত্মা সংবৃতঃ সম্প্রমর্দনঃ । অহঃ সংবর্তকো বহ্নিরনিলো ধরণীধরঃ ॥ ২৫॥
Avartano nivrittatma samvritah sampramardanah Ahah samvartako vahniranilo dharanidharah
সুপ্রসাদঃ প্রসন্নাত্মা বিশ্বধৃগ্বিশ্বভুগ্বিভুঃ । সত্কর্তা সত্কৃতঃ সাধুর্জহ্নুর্নারাযণো নরঃ ॥ ২৬॥
Suprasadah prasannatma vishvadhrigvishvabhugvibhuh Satkarta satkritah sadhurjahnurnarayano narah
অসঙ্খ্যেযোঽপ্রমেযাত্মা বিশিষ্টঃ শিষ্টকৃচ্ছুচিঃ । সিদ্ধার্থঃ সিদ্ধসঙ্কল্পঃ সিদ্ধিদঃ সিদ্ধিসাধনঃ ॥ ২৭॥
Asankhyeyoprameyatma vishishtah shishtakrichchhuchih Siddharthah siddhasankalpah siddhidah siddhisadhanah
বৃষাহী বৃষভো বিষ্ণুর্বৃষপর্বা বৃষোদরঃ । বর্ধনো বর্ধমানশ্চ বিবিক্তঃ শ্রুতিসাগরঃ ॥ ২৮॥
Vrishahi vrishabho vishnurvrishaparva vrishodarah Vardhano vardhamanashcha viviktah shrutisagarah
সুভুজো দুর্ধরো বাগ্মী মহেন্দ্রো বসুদো বসুঃ । নৈকরূপো বৃহদ্রূপঃ শিপিবিষ্টঃ প্রকাশনঃ ॥ ২৯॥
Subhujo durdharo vagmi mahendro vasudo vasuh Naikarupo brihadrupah shipivishtah prakashanah
ওজস্তেজোদ্যুতিধরঃ প্রকাশাত্মা প্রতাপনঃ । ঋদ্ধঃ স্পষ্টাক্ষরো মন্ত্রশ্চন্দ্রাংশুর্ভাস্করদ্যুতিঃ ॥ ৩০॥
Ojastejodyutidharah prakashatma pratapanah Riddhah spashtaksharo mantrashchandramshurbhaskaradyutih
অমৃতাংশূদ্ভবো ভানুঃ শশবিন্দুঃ সুরেশ্বরঃ । ঔষধং জগতঃ সেতুঃ সত্যধর্মপরাক্রমঃ ॥ ৩১॥
Amritamshudbhavo bhanuh shashabinduh sureshvarah Aushadham jagatah setuh satyadharmaparakramah
ভূতভব্যভবন্নাথঃ পবনঃ পাবনোঽনলঃ । কামহা কামকৃত্কান্তঃ কামঃ কামপ্রদঃ প্রভুঃ ॥ ৩২॥
Bhutabhavyabhavannathah pavanah pavanonalah Kamaha kamakritkantah kamah kamapradah prabhuh
যুগাদিকৃদ্যুগাবর্তো নৈকমাযো মহাশনঃ । অদৃশ্যো ব্যক্তরূপশ্চ সহস্রজিদনন্তজিত্ ॥ ৩৩॥
Yugadikridyugavarto naikamayo mahashanah Adrishyo vyaktarupashcha sahasrajidanantajit
ইষ্টোঽবিশিষ্টঃ শিষ্টেষ্টঃ শিখণ্ডী নহুষো বৃষঃ । ক্রোধহা ক্রোধকৃত্কর্তা বিশ্ববাহুর্মহীধরঃ ॥ ৩৪॥
Ishtovishishtah shishteshtah shikhandi nahusho vrishah Krodhaha krodhakritkarta vishvabahurmahidharah
অচ্যুতঃ প্রথিতঃ প্রাণঃ প্রাণদো বাসবানুজঃ । অপাংনিধিরধিষ্ঠানমপ্রমত্তঃ প্রতিষ্ঠিতঃ ॥ ৩৫॥
Achyutah prathitah pranah pranado vasavanujah Apamnidhiradhishthanamapramattah pratishthitah
স্কন্দঃ স্কন্দধরো ধুর্যো বরদো বাযুবাহনঃ । বাসুদেবো বৃহদ্ভানুরাদিদেবঃ পুরন্দরঃ ॥ ৩৬॥
Skandah skandadharo dhuryo varado vayuvahanah Vasudevo brihadbhanuradidevah purandarah
অশোকস্তারণস্তারঃ শূরঃ শৌরির্জনেশ্বরঃ । অনুকূলঃ শতাবর্তঃ পদ্মী পদ্মনিভেক্ষণঃ ॥ ৩৭॥
Ashokastaranastarah shurah shaurirjaneshvarah Anukulah shatavartah padmi padmanibhekshanah
পদ্মনাভোঽরবিন্দাক্ষঃ পদ্মগর্ভঃ শরীরভৃত্ । মহর্দ্ধিরৃদ্ধো বৃদ্ধাত্মা মহাক্ষো গরুডধ্বজঃ ॥ ৩৮॥
Padmanabhoravindakshah padmagarbhah sharirabhrit Maharddhirriddho vriddhatma mahaksho garudadhvajah
অতুলঃ শরভো ভীমঃ সমযজ্ঞো হবির্হরিঃ । সর্বলক্ষণলক্ষণ্যো লক্ষ্মীবান্ সমিতিঞ্জযঃ ॥ ৩৯॥
Atulah sharabho bhimah samayajno havirharih Sarvalakshanalakshanyo lakshmivan samitinjayah
বিক্ষরো রোহিতো মার্গো হেতুর্দামোদরঃ সহঃ । মহীধরো মহাভাগো বেগবানমিতাশনঃ ॥ ৪০॥
Viksharo rohito margo heturdamodarah sahah Mahidharo mahabhago vegavanamitashanah
উদ্ভবঃ ক্ষোভণো দেবঃ শ্রীগর্ভঃ পরমেশ্বরঃ । করণং কারণং কর্তা বিকর্তা গহনো গুহঃ ॥ ৪১॥
Udbhavah kshobhano devah shrigarbhah parameshvarah Karanam karanam karta vikarta gahano guhah
ব্যবসাযো ব্যবস্থানঃ সংস্থানঃ স্থানদো ধ্রুবঃ । পরর্দ্ধিঃ পরমস্পষ্টস্তুষ্টঃ পুষ্টঃ শুভেক্ষণঃ ॥ ৪২॥
Vyavasayo vyavasthanah samsthanah sthanado dhruvah Pararddhih paramaspashtastushtah pushtah shubhekshanah
রামো বিরামো বিরজো মার্গো নেযো নযোঽনযঃ । বীরঃ শক্তিমতাং শ্রেষ্ঠো ধর্মো ধর্মবিদুত্তমঃ ॥ ৪৩॥
Ramo viramo virajo margo neyo nayonayah Virah shaktimatam shreshtho dharmo dharmaviduttamah
বৈকুণ্ঠঃ পুরুষঃ প্রাণঃ প্রাণদঃ প্রণবঃ পৃথুঃ । হিরণ্যগর্ভঃ শত্রুঘ্নো ব্যাপ্তো বাযুরধোক্ষজঃ ॥ ৪৪॥
Vaikunthah purushah pranah pranadah pranavah prithuh Hiranyagarbhah shatrughno vyapto vayuradhokshajah
ঋতুঃ সুদর্শনঃ কালঃ পরমেষ্ঠী পরিগ্রহঃ । উগ্রঃ সংবত্সরো দক্ষো বিশ্রামো বিশ্বদক্ষিণঃ ॥ ৪৫॥
Rituh sudarshanah kalah parameshthi parigrahah Ugrah samvatsaro daksho vishramo vishvadakshinah
বিস্তারঃ স্থাবরস্থাণুঃ প্রমাণং বীজমব্যযম্ । অর্থোঽনর্থো মহাকোশো মহাভোগো মহাধনঃ ॥ ৪৬॥
Vistarah sthavarasthanuh pramanam bijamavyayam Arthonartho mahakosho mahabhogo mahadhanah
অনির্বিণ্ণঃ স্থবিষ্ঠোঽভূর্ধর্মযূপো মহামখঃ । নক্ষত্রনেমির্নক্ষত্রী ক্ষমঃ ক্ষামঃ সমীহনঃ ॥ ৪৭॥
Anirvinnah sthavishthobhurdharmayupo mahamakhah Nakshatranemirnakshatri kshamah kshamah samihanah
যজ্ঞ ইজ্যো মহেজ্যশ্চ ক্রতুঃ সত্রং সতাং গতিঃ । সর্বদর্শী বিমুক্তাত্মা সর্বজ্ঞো জ্ঞানমুত্তমম্ ॥ ৪৮॥
Yajna ijyo mahejyashcha kratuh satram satam gatih Sarvadarshi vimuktatma sarvajno jnanamuttamam
সুব্রতঃ সুমুখঃ সূক্ষ্মঃ সুঘোষঃ সুখদঃ সুহৃত্ । মনোহরো জিতক্রোধো বীরবাহুর্বিদারণঃ ॥ ৪৯॥
Suvratah sumukhah sukshmah sughoshah sukhadah suhrit Manoharo jitakrodho virabahurvidaranah
স্বাপনঃ স্ববশো ব্যাপী নৈকাত্মা নৈককর্মকৃত্ । বত্সরো বত্সলো বত্সী রত্নগর্ভো ধনেশ্বরঃ ॥ ৫০॥
Svapanah svavasho vyapi naikatma naikakarmakrit Vatsaro vatsalo vatsi ratnagarbho dhaneshvarah
ধর্মগুব্ধর্মকৃদ্ধর্মী সদসত্ক্ষরমক্ষরম্ । অবিজ্ঞাতা সহস্রাংশুর্বিধাতা কৃতলক্ষণঃ ॥ ৫১॥
Dharmagubdharmakriddharmi sadasatksharamaksharam Avijnata sahasramshurvidhata kritalakshanah
গভস্তিনেমিঃ সত্ত্বস্থঃ সিংহো ভূতমহেশ্বরঃ । আদিদেবো মহাদেবো দেবেশো দেবভৃদ্গুরুঃ ॥ ৫২॥
Gabhastinemih sattvasthah simho bhutamaheshvarah Adidevo mahadevo devesho devabhridguruh
উত্তরো গোপতির্গোপ্তা জ্ঞানগম্যঃ পুরাতনঃ । শরীরভূতভৃদ্ভোক্তা কপীন্দ্রো ভূরিদক্ষিণঃ ॥ ৫৩॥
Uttaro gopatirgopta jnanagamyah puratanah Sharirabhutabhridbhokta kapindro bhuridakshinah
সোমপোঽমৃতপঃ সোমঃ পুরুজিত্পুরুসত্তমঃ । বিনযো জযঃ সত্যসন্ধো দাশার্হঃ সাত্বতাম্পতিঃ ॥ ৫৪॥ বিনিযোজ্যঃ
Somapomritapah somah purujitpurusattamah Vinayo jayah satyasandho dasharhah satvatampatih viniyojyah
জীবো বিনযিতা সাক্ষী মুকুন্দোঽমিতবিক্রমঃ । অম্ভোনিধিরনন্তাত্মা মহোদধিশযোঽন্তকঃ ॥ ৫৫॥
Jivo vinayita sakshi mukundomitavikramah Ambhonidhiranantatma mahodadhishayontakah
অজো মহার্হঃ স্বাভাব্যো জিতামিত্রঃ প্রমোদনঃ । আনন্দো নন্দনো নন্দঃ সত্যধর্মা ত্রিবিক্রমঃ ॥ ৫৬॥
Ajo maharhah svabhavyo jitamitrah pramodanah Anando nandano nandah satyadharma trivikramah
মহর্ষিঃ কপিলাচার্যঃ কৃতজ্ঞো মেদিনীপতিঃ । ত্রিপদস্ত্রিদশাধ্যক্ষো মহাশৃঙ্গঃ কৃতান্তকৃত্ ॥ ৫৭॥
Maharshih kapilacharyah kritajno medinipatih Tripadastridashadhyaksho mahashringah kritantakrit
মহাবরাহো গোবিন্দঃ সুষেণঃ কনকাঙ্গদী । গুহ্যো গভীরো গহনো গুপ্তশ্চক্রগদাধরঃ ॥ ৫৮॥
Mahavaraho govindah sushenah kanakangadi Guhyo gabhiro gahano guptashchakragadadharah
বেধাঃ স্বাঙ্গোঽজিতঃ কৃষ্ণো দৃঢঃ সঙ্কর্ষণোঽচ্যুতঃ । বরুণো বারুণো বৃক্ষঃ পুষ্করাক্ষো মহামনাঃ ॥ ৫৯॥
Vedhah svangojitah krishno dridhah sankarshanochyutah Varuno varuno vrikshah pushkaraksho mahamanah
ভগবান্ ভগহাঽঽনন্দী বনমালী হলাযুধঃ । আদিত্যো জ্যোতিরাদিত্যঃ সহিষ্ণুর্গতিসত্তমঃ ॥ ৬০॥
Bhagavan bhagahanandi vanamali halayudhah Adityo jyotiradityah sahishnurgatisattamah
সুধন্বা খণ্ডপরশুর্দারুণো দ্রবিণপ্রদঃ । দিবস্পৃক্ সর্বদৃগ্ব্যাসো বাচস্পতিরযোনিজঃ ॥ ৬১॥
Sudhanva khandaparashurdaruno dravinapradah Divasprik sarvadrigvyaso vachaspatirayonijah
ত্রিসামা সামগঃ সাম নির্বাণং ভেষজং ভিষক্ । সংন্যাসকৃচ্ছমঃ শান্তো নিষ্ঠা শান্তিঃ পরাযণম্ ॥ ৬২॥
Trisama samagah sama nirvanam bheshajam bhishak Samnyasakrichchhamah shanto nishtha shantih parayanam
শুভাঙ্গঃ শান্তিদঃ স্রষ্টা কুমুদঃ কুবলেশযঃ । গোহিতো গোপতির্গোপ্তা বৃষভাক্ষো বৃষপ্রিযঃ ॥ ৬৩॥
Shubhangah shantidah srashta kumudah kuvaleshayah Gohito gopatirgopta vrishabhaksho vrishapriyah
অনিবর্তী নিবৃত্তাত্মা সঙ্ক্ষেপ্তা ক্ষেমকৃচ্ছিবঃ । শ্রীবত্সবক্ষাঃ শ্রীবাসঃ শ্রীপতিঃ শ্রীমতাংবরঃ ॥ ৬৪॥
Anivarti nivrittatma sankshepta kshemakrichchhivah Shrivatsavakshah shrivasah shripatih shrimatamvarah
শ্রীদঃ শ্রীশঃ শ্রীনিবাসঃ শ্রীনিধিঃ শ্রীবিভাবনঃ । শ্রীধরঃ শ্রীকরঃ শ্রেযঃ শ্রীমাংল্লোকত্রযাশ্রযঃ ॥ ৬৫॥
Shridah shrishah shrinivasah shrinidhih shrivibhavanah Shridharah shrikarah shreyah shrimanllokatrayashrayah
স্বক্ষঃ স্বঙ্গঃ শতানন্দো নন্দির্জ্যোতির্গণেশ্বরঃ । বিজিতাত্মাঽবিধেযাত্মা সত্কীর্তিশ্ছিন্নসংশযঃ ॥ ৬৬॥
Svakshah svangah shatanando nandirjyotirganeshvarah Vijitatmavidheyatma satkirtishchhinnasamshayah
উদীর্ণঃ সর্বতশ্চক্ষুরনীশঃ শাশ্বতস্থিরঃ । ভূশযো ভূষণো ভূতির্বিশোকঃ শোকনাশনঃ ॥ ৬৭॥
Udirnah sarvatashchakshuranishah shashvatasthirah Bhushayo bhushano bhutirvishokah shokanashanah
অর্চিষ্মানর্চিতঃ কুম্ভো বিশুদ্ধাত্মা বিশোধনঃ । অনিরুদ্ধোঽপ্রতিরথঃ প্রদ্যুম্নোঽমিতবিক্রমঃ ॥ ৬৮॥
Archishmanarchitah kumbho vishuddhatma vishodhanah Aniruddhopratirathah pradyumnomitavikramah
কালনেমিনিহা বীরঃ শৌরিঃ শূরজনেশ্বরঃ । ত্রিলোকাত্মা ত্রিলোকেশঃ কেশবঃ কেশিহা হরিঃ ॥ ৬৯॥
Kalaneminiha virah shaurih shurajaneshvarah Trilokatma trilokeshah keshavah keshiha harih
কামদেবঃ কামপালঃ কামী কান্তঃ কৃতাগমঃ । অনির্দেশ্যবপুর্বিষ্ণুর্বীরোঽনন্তো ধনঞ্জযঃ ॥ ৭০॥
Kamadevah kamapalah kami kantah kritagamah Anirdeshyavapurvishnurvironanto dhananjayah
ব্রহ্মণ্যো ব্রহ্মকৃদ্ ব্রহ্মা ব্রহ্ম ব্রহ্মবিবর্ধনঃ । ব্রহ্মবিদ্ ব্রাহ্মণো ব্রহ্মী ব্রহ্মজ্ঞো ব্রাহ্মণপ্রিযঃ ॥ ৭১॥
Brahmanyo brahmakrid brahma brahma brahmavivardhanah Brahmavid brahmano brahmi brahmajno brahmanapriyah
মহাক্রমো মহাকর্মা মহাতেজা মহোরগঃ । মহাক্রতুর্মহাযজ্বা মহাযজ্ঞো মহাহবিঃ ॥ ৭২॥
Mahakramo mahakarma mahateja mahoragah Mahakraturmahayajva mahayajno mahahavih
স্তব্যঃ স্তবপ্রিযঃ স্তোত্রং স্তুতিঃ স্তোতা রণপ্রিযঃ । পূর্ণঃ পূরযিতা পুণ্যঃ পুণ্যকীর্তিরনামযঃ ॥ ৭৩॥
Stavyah stavapriyah stotram stutih stota ranapriyah Purnah purayita punyah punyakirtiranamayah
মনোজবস্তীর্থকরো বসুরেতা বসুপ্রদঃ । বসুপ্রদো বাসুদেবো বসুর্বসুমনা হবিঃ ॥ ৭৪॥
Manojavastirthakaro vasureta vasupradah Vasuprado vasudevo vasurvasumana havih
সদ্গতিঃ সত্কৃতিঃ সত্তা সদ্ভূতিঃ সত্পরাযণঃ । শূরসেনো যদুশ্রেষ্ঠঃ সন্নিবাসঃ সুযামুনঃ ॥ ৭৫॥
Sadgatih satkritih satta sadbhutih satparayanah Shuraseno yadushreshthah sannivasah suyamunah
ভূতাবাসো বাসুদেবঃ সর্বাসুনিলযোঽনলঃ । দর্পহা দর্পদো দৃপ্তো দুর্ধরোঽথাপরাজিতঃ ॥ ৭৬॥
Bhutavaso vasudevah sarvasunilayonalah Darpaha darpado dripto durdharothaparajitah
বিশ্বমূর্তির্মহামূর্তির্দীপ্তমূর্তিরমূর্তিমান্ । অনেকমূর্তিরব্যক্তঃ শতমূর্তিঃ শতাননঃ ॥ ৭৭॥
Vishvamurtirmahamurtirdiptamurtiramurtiman Anekamurtiravyaktah shatamurtih shatananah
একো নৈকঃ সবঃ কঃ কিং যত্ তত্পদমনুত্তমম্ । লোকবন্ধুর্লোকনাথো মাধবো ভক্তবত্সলঃ ॥ ৭৮॥
Eko naikah savah kah kim yat tatpadamanuttamam Lokabandhurlokanatho madhavo bhaktavatsalah
সুবর্ণবর্ণো হেমাঙ্গো বরাঙ্গশ্চন্দনাঙ্গদী । বীরহা বিষমঃ শূন্যো ঘৃতাশীরচলশ্চলঃ ॥ ৭৯॥
Suvarnavarno hemango varangashchandanangadi Viraha vishamah shunyo ghritashirachalashchalah
অমানী মানদো মান্যো লোকস্বামী ত্রিলোকধৃক্ । সুমেধা মেধজো ধন্যঃ সত্যমেধা ধরাধরঃ ॥ ৮০॥
Amani manado manyo lokasvami trilokadhrik Sumedha medhajo dhanyah satyamedha dharadharah
তেজোবৃষো দ্যুতিধরঃ সর্বশস্ত্রভৃতাং বরঃ । প্রগ্রহো নিগ্রহো ব্যগ্রো নৈকশৃঙ্গো গদাগ্রজঃ ॥ ৮১॥
Tejovrisho dyutidharah sarvashastrabhritam varah Pragraho nigraho vyagro naikashringo gadagrajah
চতুর্মূর্তিশ্চতুর্বাহুশ্চতুর্ব্যূহশ্চতুর্গতিঃ । চতুরাত্মা চতুর্ভাবশ্চতুর্বেদবিদেকপাত্ ॥ ৮২॥
Chaturmurtishchaturbahushchaturvyuhashchaturgatih Chaturatma chaturbhavashchaturvedavidekapat
সমাবর্তোঽনিবৃত্তাত্মা দুর্জযো দুরতিক্রমঃ । দুর্লভো দুর্গমো দুর্গো দুরাবাসো দুরারিহা ॥ ৮৩॥
Samavartonivrittatma durjayo duratikramah Durlabho durgamo durgo duravaso durariha
শুভাঙ্গো লোকসারঙ্গঃ সুতন্তুস্তন্তুবর্ধনঃ । ইন্দ্রকর্মা মহাকর্মা কৃতকর্মা কৃতাগমঃ ॥ ৮৪॥
Shubhango lokasarangah sutantustantuvardhanah Indrakarma mahakarma kritakarma kritagamah
উদ্ভবঃ সুন্দরঃ সুন্দো রত্ননাভঃ সুলোচনঃ । অর্কো বাজসনঃ শৃঙ্গী জযন্তঃ সর্ববিজ্জযী ॥ ৮৫॥
Udbhavah sundarah sundo ratnanabhah sulochanah Arko vajasanah shringi jayantah sarvavijjayi
সুবর্ণবিন্দুরক্ষোভ্যঃ সর্ববাগীশ্বরেশ্বরঃ । মহাহ্রদো মহাগর্তো মহাভূতো মহানিধিঃ ॥ ৮৬॥
Suvarnabindurakshobhyah sarvavagishvareshvarah Mahahrado mahagarto mahabhuto mahanidhih
কুমুদঃ কুন্দরঃ কুন্দঃ পর্জন্যঃ পাবনোঽনিলঃ । অমৃতাশোঽমৃতবপুঃ সর্বজ্ঞঃ সর্বতোমুখঃ ॥ ৮৭॥
Kumudah kundarah kundah parjanyah pavanonilah Amritashomritavapuh sarvajnah sarvatomukhah
সুলভঃ সুব্রতঃ সিদ্ধঃ শত্রুজিচ্ছত্রুতাপনঃ । ন্যগ্রোধোঽদুম্বরোঽশ্বত্থশ্চাণূরান্ধ্রনিষূদনঃ ॥ ৮৮॥
Sulabhah suvratah siddhah shatrujichchhatrutapanah Nyagrodhodumbaroshvatthashchanurandhranishudanah
সহস্রার্চিঃ সপ্তজিহ্বঃ সপ্তৈধাঃ সপ্তবাহনঃ । অমূর্তিরনঘোঽচিন্ত্যো ভযকৃদ্ভযনাশনঃ ॥ ৮৯॥
Sahasrarchih saptajihvah saptaidhah saptavahanah Amurtiranaghochintyo bhayakridbhayanashanah
অণুর্বৃহত্কৃশঃ স্থূলো গুণভৃন্নির্গুণো মহান্ । অধৃতঃ স্বধৃতঃ স্বাস্যঃ প্রাগ্বংশো বংশবর্ধনঃ ॥ ৯০॥
Anurbrihatkrishah sthulo gunabhrinnirguno mahan Adhritah svadhritah svasyah pragvamsho vamshavardhanah
ভারভৃত্ কথিতো যোগী যোগীশঃ সর্বকামদঃ । আশ্রমঃ শ্রমণঃ ক্ষামঃ সুপর্ণো বাযুবাহনঃ ॥ ৯১॥
Bharabhrit kathito yogi yogishah sarvakamadah Ashramah shramanah kshamah suparno vayuvahanah
ধনুর্ধরো ধনুর্বেদো দণ্ডো দমযিতা দমঃ । অপরাজিতঃ সর্বসহো নিযন্তাঽনিযমোঽযমঃ ॥ ৯২॥
Dhanurdharo dhanurvedo dando damayita damah Aparajitah sarvasaho niyantaniyamoyamah
সত্ত্ববান্ সাত্ত্বিকঃ সত্যঃ সত্যধর্মপরাযণঃ । অভিপ্রাযঃ প্রিযার্হোঽর্হঃ প্রিযকৃত্ প্রীতিবর্ধনঃ ॥ ৯৩॥
Sattvavan sattvikah satyah satyadharmaparayanah Abhiprayah priyarhorhah priyakrit pritivardhanah
বিহাযসগতির্জ্যোতিঃ সুরুচির্হুতভুগ্বিভুঃ । রবির্বিরোচনঃ সূর্যঃ সবিতা রবিলোচনঃ ॥ ৯৪॥
Vihayasagatirjyotih suruchirhutabhugvibhuh Ravirvirochanah suryah savita ravilochanah
অনন্তো হুতভুগ্ভোক্তা সুখদো নৈকজোঽগ্রজঃ । অনির্বিণ্ণঃ সদামর্ষী লোকাধিষ্ঠানমদ্ভুতঃ ॥ ৯৫॥
Ananto hutabhugbhokta sukhado naikajograjah Anirvinnah sadamarshi lokadhishthanamadbhutah
সনাত্সনাতনতমঃ কপিলঃ কপিরব্যযঃ । স্বস্তিদঃ স্বস্তিকৃত্স্বস্তি স্বস্তিভুক্স্বস্তিদক্ষিণঃ ॥ ৯৬॥
Sanatsanatanatamah kapilah kapiravyayah Svastidah svastikritsvasti svastibhuksvastidakshinah
অরৌদ্রঃ কুণ্ডলী চক্রী বিক্রম্যূর্জিতশাসনঃ । শব্দাতিগঃ শব্দসহঃ শিশিরঃ শর্বরীকরঃ ॥ ৯৭॥
Araudrah kundali chakri vikramyurjitashasanah Shabdatigah shabdasahah shishirah sharvarikarah
অক্রূরঃ পেশলো দক্ষো দক্ষিণঃ ক্ষমিণাংবরঃ । বিদ্বত্তমো বীতভযঃ পুণ্যশ্রবণকীর্তনঃ ॥ ৯৮॥
Akrurah peshalo daksho dakshinah kshaminamvarah Vidvattamo vitabhayah punyashravanakirtanah
উত্তারণো দুষ্কৃতিহা পুণ্যো দুঃস্বপ্ননাশনঃ । বীরহা রক্ষণঃ সন্তো জীবনঃ পর্যবস্থিতঃ ॥ ৯৯॥
Uttarano dushkritiha punyo duhsvapnanashanah Viraha rakshanah santo jivanah paryavasthitah
অনন্তরূপোঽনন্তশ্রীর্জিতমন্যুর্ভযাপহঃ । চতুরশ্রো গভীরাত্মা বিদিশো ব্যাদিশো দিশঃ ॥ ১০০॥
Anantaruponantashrirjitamanyurbhayapahah Chaturashro gabhiratma vidisho vyadisho dishah
অনাদির্ভূর্ভুবো লক্ষ্মীঃ সুবীরো রুচিরাঙ্গদঃ । জননো জনজন্মাদির্ভীমো ভীমপরাক্রমঃ ॥ ১০১॥
Anadirbhurbhuvo lakshmih suviro ruchirangadah Janano janajanmadirbhimo bhimaparakramah
আধারনিলযোঽধাতা পুষ্পহাসঃ প্রজাগরঃ । ঊর্ধ্বগঃ সত্পথাচারঃ প্রাণদঃ প্রণবঃ পণঃ ॥ ১০২॥
Adharanilayodhata pushpahasah prajagarah Urdhvagah satpathacharah pranadah pranavah panah
প্রমাণং প্রাণনিলযঃ প্রাণভৃত্প্রাণজীবনঃ । তত্ত্বং তত্ত্ববিদেকাত্মা জন্মমৃত্যুজরাতিগঃ ॥ ১০৩॥
Pramanam prananilayah pranabhritpranajivanah Tattvam tattvavidekatma janmamrityujaratigah
ভূর্ভুবঃস্বস্তরুস্তারঃ সবিতা প্রপিতামহঃ । যজ্ঞো যজ্ঞপতির্যজ্বা যজ্ঞাঙ্গো যজ্ঞবাহনঃ ॥ ১০৪॥
Bhurbhuvahsvastarustarah savita prapitamahah Yajno yajnapatiryajva yajnango yajnavahanah
যজ্ঞভৃদ্ যজ্ঞকৃদ্ যজ্ঞী যজ্ঞভুগ্ যজ্ঞসাধনঃ । যজ্ঞান্তকৃদ্ যজ্ঞগুহ্যমন্নমন্নাদ এব চ ॥ ১০৫॥
Yajnabhrid yajnakrid yajni yajnabhug yajnasadhanah Yajnantakrid yajnaguhyamannamannada eva cha
আত্মযোনিঃ স্বযঞ্জাতো বৈখানঃ সামগাযনঃ । দেবকীনন্দনঃ স্রষ্টা ক্ষিতীশঃ পাপনাশনঃ ॥ ১০৬॥
Atmayonih svayanjato vaikhanah samagayanah Devakinandanah srashta kshitishah papanashanah
শঙ্খভৃন্নন্দকী চক্রী শার্ঙ্গধন্বা গদাধরঃ । রথাঙ্গপাণিরক্ষোভ্যঃ সর্বপ্রহরণাযুধঃ ॥ ১০৭॥
Shankhabhrinnandaki chakri sharngadhanva gadadharah Rathangapanirakshobhyah sarvapraharanayudhah
বনমালী গদী শার্ঙ্গী শঙ্খী চক্রী চ নন্দকী । শ্রীমান্ নারাযণো বিষ্ণুর্বাসুদেবোঽভিরক্ষতু ॥ ১০৮॥
Vanamali gadi sharngi shankhi chakri cha nandaki Shriman narayano vishnurvasudevobhirakshatu
॥ ফলশ্রুতিঃ ॥
Phalashrutih
ভীষ্ম উবাচ — ইতীদং কীর্তনীযস্য কেশবস্য মহাত্মনঃ । নাম্নাং সহস্রং দিব্যানামশেষেণ প্রকীর্তিতম্ ॥
Bhishma uvacha — Itidam kirtaniyasya keshavasya mahatmanah Namnam sahasram divyanamasheshena prakirtitam
য ইদং শৃণুযান্নিত্যং যশ্চাপি পরিকীর্তযেত্ । নাশুভং প্রাপ্নুযাত্কিঞ্চিত্সোঽমুত্রেহ চ মানবঃ ॥
Ya idam sharinuyannityam yashchapi parikirtayet Nashubham prapnuyatkinchitsomutreha cha manavah
দুর্গাণ্যতিতরত্যাশু পুরুষঃ পুরুষোত্তমম্ । স্তুবন্নামসহস্রেণ নিত্যং ভক্তিসমন্বিতঃ ॥ বাসুদেবাশ্রযো মর্ত্যো বাসুদেবপরাযণঃ । সর্বপাপবিশুদ্ধাত্মা যাতি ব্রহ্ম সনাতনম্ ॥
Durganyatitaratyashu purushah purushottamam Stuvannamasahasrena nityam bhaktisamanvitah Vasudevashrayo martyo vasudevaparayanah Sarvapapavishuddhatma yati brahma sanatanam
ন বাসুদেবভক্তানামশুভং বিদ্যতে ক্বচিত্ । জন্মমৃত্যুজরাব্যাধিভযং নৈবোপজাযতে ॥
Na vasudevabhaktanamashubham vidyate kvachit Janmamrityujaravyadhibhayam naivopajayate
অর্জুন উবাচ — পদ্মপত্রবিশালাক্ষ পদ্মনাভ সুরোত্তম । ভক্তানামনুরক্তানাং ত্রাতা ভব জনার্দন ॥ শ্রীভগবানুবাচ — যো মাং নামসহস্রেণ স্তোতুমিচ্ছতি পাণ্ডব । সোঽহমেকেন শ্লোকেন স্তুত এব ন সংশযঃ ॥
Arjuna uvacha — Padmapatravishalaksha padmanabha surottama Bhaktanamanuraktanam trata bhava janardana Shribhagavanuvacha — Yo mam namasahasrena stotumichchhati pandava Sohamekena shlokena stuta eva na samshayah
ব্যাস উবাচ — বাসনাদ্বাসুদেবস্য বাসিতং ভুবনত্রযম্ । সর্বভূতনিবাসোঽসি বাসুদেব নমোঽস্তু তে ॥
Vyasa uvacha — Vasanadvasudevasya vasitam bhuvanatrayam Sarvabhutanivasosi vasudeva namostu te
পার্বত্যুবাচ — কেনোপাযেন লঘুনা বিষ্ণোর্নামসহস্রকম্ । পঠ্যতে পণ্ডিতৈর্নিত্যং শ্রোতুমিচ্ছাম্যহং প্রভো ॥ ঈশ্বর উবাচ — শ্রীরাম রাম রামেতি রমে রামে মনোরমে । সহস্রনাম তত্তুল্যং রামনাম বরাননে ॥
Parvatyuvacha — Kenopayena laghuna vishnornamasahasrakam Pathyate panditairnityam shrotumichchhamyaham prabho Ishvara uvacha — Shrirama rama rameti rame rame manorame Sahasranama tattulyam ramanama varanane
ব্রহ্মোবাচ — নমোঽস্ত্বনন্তায সহস্রমূর্তযে সহস্রপাদাক্ষিশিরোরুবাহবে । সহস্রনাম্নে পুরুষায শাশ্বতে সহস্রকোটিযুগধারিণে নমঃ ॥
Brahmovacha — Namostvanantaya sahasramurtaye Sahasrapadakshishirorubahave Sahasranamne purushaya shashvate Sahasrakotiyugadharine namah
সঞ্জয উবাচ — যত্র যোগেশ্বরঃ কৃষ্ণো যত্র পার্থো ধনুর্ধরঃ । তত্র শ্রীর্বিজযো ভূতির্ধ্রুবা নীতির্মতির্মম ॥
Sanjaya uvacha — Yatra yogeshvarah krishno yatra partho dhanurdharah Tatra shrirvijayo bhutirdhruva nitirmatirmama
কাযেন বাচা মনসেন্দ্রিযৈর্বা বুদ্ধ্যাত্মনা বা প্রকৃতেঃ স্বভাবাত্ । করোমি যদ্যত্সকলং পরস্মৈ নারাযণাযেতি সমর্পযামি ॥
Kayena vacha manasendriyairva Buddhyatmana va prakriteh svabhavat Karomi yadyatsakalam parasmai Narayanayeti samarpayami
ইতি শ্রীবিষ্ণোর্দিব্যসহস্রনামস্তোত্রং সম্পূর্ণম্ ॥ ওঁ তত্ সত্ ॥
Iti shrivishnordivyasahasranamastotram sampurnam Om tat sat